Dit is mijn verslag van de vierde etappe van het Pad van de Vrijheid van Herveld naar Valburg in de Betuwe over een afstand van 12 kilometer. Het Pad van de Vrijheid heeft een lengte van 150 kilometer rond Wageningen. Ik loop het Pad van de Vrijheid om 80 jaar bevrijding te vieren. Het Pad van de Vrijheid wil de gewonnen vrijheid herdenken en vieren. Ik wandel etappe voor etappe. Veel plezier bij het lezen van en het bekijken van de foto’s in deze blog over de vierde etappe van het Pad van de Vrijheid. Wandel je mee?
Na het Westerborkpad en de Oudste wandelroute van Nederland is het Pad van de Vrijheid mijn volgende lange afstandswandeling.
Pad van de Vrijheid etappe 4 : Herveld – Valburg
Ik reis vanaf Schiphol rechtstreeks naar Arnhem Centraal Station waar ik overstap op de stoptrein van Arriva naar Zetten-Andelst.
Op het station in Zetten hangt een plaquette die een in de Tweede Wereldoorlog omgekomen NS medewerker herdenkt. De krans van dodenherdenking 4 mei staat er voor. De tekst op de plaquette luidt:
1940-1945
TER NAGEDACHTENIS AAN
DEN GEVALLENE
WILHELMUS A. THIJSSEN
Vanaf Station Zetten-Andelst neem ik de bus naar Herveld. Bij de bushalte Stenenkamerstraat stap ik uit.
Herveld-Noord
Vanaf de bushalte Stenenkamerstraat loop ik een stukje terug naar de Hoofdstraat. Ik loop de Hoofdstraat uit tot aan de viersprong met de Kerkstraat.
Langs de route staan mooie boerderijen en landhuizen. Verschillende van deze huizen waren in Tweede Wereldoorlog in gebruik genomen door de Duitsers of door de Engelsen en Amerikanen.
De wegen zijn smal en geasfalteerd. Gelukkig is er weinig verkeer.
Herveld-Zuid
Ik loop de Kerkstraat uit en kom uit in de Lechstraat en Dijkstraat. Het is hier nog steeds landelijk gebied. Ik ben in Herveld-Zuid aangekomen.
Via een onverhard voetpad met aan het eind een mooi gesnoeide boog loop ik recht op de kerk van de Protestantse Gemeente Herveld en Slijk-Ewijk af.
Ik loop het geopende hek binnen en maak een rondje om de kerk omdat ik de voorkant met de toren wil fotograferen. Hiervoor moet ik de begraafplaats over.
Deze Hervormde kerk van Herveld is rond het jaar 1200 gebouwd. In 1795 brandde de kerk uit. In september 1947 ontstond brand in de kerktoren na een ongelukje door een loodgieter. Hierbij gingen de spits en het orgel verloren. Van 1949 tot 1953 werden kerk en toren hersteld, en in 1957-1958 vond een restauratie van de toren plaats. Van de twee luidklokken die door de Duitsers de oorlog waren gevorderd, is er één teruggekomen. Deze klok dateert uit 1643. De klok is nog altijd in gebruik. Elke zondag luidt de klok als oproep tot het bijwonen van de eredienst in de kerk.
Ik loop om de kerk. Er komt net op dat moment een medewerker van de kerk aan, die me trots de binnenkant van de kerk laat zien. Het is nog een ouderwetse indeling met rijen banken, een donkerhouten preekstoel. De kerk is tijdens de laatste verbouwing wel iets vergroot, de huidige consistoriekamer is buiten de kerk gebouwd en de vroegere consistoriekamer is nu deel van de kerk met het liturgisch centrum en de paaskaars.
Na mijn bezoek aan de kerk loop ik verder onder de A50 door. Dit stukje is niet interessant. Aan de andere kant van de snelweg na een scherpe bocht om een boerderij heen, kom ik uit op een mooie bomenlaan.
Landgoed Loenen
Al snel sla ik rechtsaf naar Landgoed Loenen. Dit landgoed wordt onderhouden door Staatsbosbeheer.
Ik loop via onverharde wegen naar het huis op Landgoed Loenen.
Ik kom uit op de Grote Allee. Halverwege staat de B&B Landgoed Loenen. Tijdens de Tweede Wereldoorog was hier het hoofdkwartier van de Britten gevestigd en Montgomery stuurde vanaf hier de strijd in de Betuwe aan, bekend onder de naam Market Garden. Het landgoed was in 2008 het decor van de verfilming van het boek Oorlogswinter van Jan Terlouw. Wie kent dit bekende boek uit 1972 niet. Ik heb het vroeger verslonden. Op Landgoed Loenen zijn slechts enkele opnamen gemaakt, de rest van de film is in Litouwen opgenomen. Op de plek van het huidige jachthuis stond in de Middeleeuwen een kasteel.
Ik loop verder over de Grote Allee. Bij het eerste pad sla ik links af en loop ik nog steeds via onverharde paden naar een houten brug/vlonderpad. Deze brug/vlonderpad loop ik over.
Strandpark Slijk-Ewijk
Aan de andere kant van de brug/het vlonderpad kom ik uit bij recreatieplas Slijk-Ewijk. Dit recreatiemeer is na de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog ontstaan. Het is een zandafgraving van onder andere de aanleg van de A50. Toen ik hier liep was het rustig in het gebied en op het strand. Het gebied bestaat uit een noord- en zuidplas.
Via een deels verhard pad dat ook door fietsers wordt gebruikt en deels onverhard pad loop ik rond de Zuidplas.
Onderweg kom ik slechts enkele wandelaars en fietsers tegen.
Bij de camping steek ik de straat over en loop een rondje om de Noordplas. Hier is het iets drukker omdat de doorgaande Valburgseweg hier parallel aan het voetpad loopt.
Als ik de Noordplas heb gerond kom ik uit bij een rotonde waar ik de weg oversteek. Dit is het meest saaie stuk van deze etappe. In de berm zie ik een icarusblauwtje op een rode klaver. En warempel de vlinder blijft stil zitten terwijl ik een foto maak. Ik kruis hier de A15 en daarachter het spoor. Aan het eind van het fietspad sta ik in Valburg.
De route gaat via een klinkerweg die parallel loopt aan het fietspad terug naar het spoor. Vanaf daar loop ik via Mellardsestraat tussen de boomgaarden door naar Huis De Mellard. Veel is hier niet te zien, dit omdat het hek dicht is. Huis de Mellard heeft een enorme barst in de granieten vloer overgehouden aan de Tweede Wereldoorlog. Deze barst is ontstaan nadat de Amerikanen hier na de evacuatie van het gebied een brandkast hebben opgeblazen. De Britten hadden hier een controlepost. Het landgoed bleef droog tijdens het hoge water. De Britten voerden met bootjes door het gebied om de vijand te bespieden en troepenbewegingen van de Duitsers gade te slaan.
Ik loop door naar Valburg.
Valburg
Via de Julianastraat kom ik uit in de Kerkstraat. Op het grasveld aan de rechterkant staat een zogenaamde Vredespaal. Deze vredespaal, Peace Pole, staat op het Burmeester Lewe van Aduardplein. Het is een internationaal symbool. Het Peace Pole project is in 1955 opgezet door een Japanner, die na de Tweede Wereldoorlog zijn leven heeft gewijd aan vrede, een rechtvaardige wereld en internationale verbondenheid. Inmiddels staan er meer dan 200.000 van deze vredespalen in 190 landen. Ook bij het Vredespaleis in Den Haag en in Oosterbeek staan vredespalen. Deze vredespaal in Valburg is in 2015 geplaatst. De tekst ‘Moge vrede heersen op aarde’ staat in het Nederlands, Engels, Spaans en Japans op de paal.
Ik loop verder de Kerkstraat door en kom uit bij Hervormde Kerk van Valburg.
Naast de kerk staat het standbeeld van reus Knillis. Hij schudt zijn klomp leeg. Op de plaquette bij het beeld staat dat het zand uit de klomp komt uit de rivier de Waal. Volgens de legende heeft Knillis die rivier uitgegraven, samen met zijn broers. Onderweg in Valburg wordt flink wat zand gemorst. Zo ontstaan drie heuvels, waarop de kerk, de molen en het huis Mellard zijn gebouwd. In werkelijkheid zijn de verhogingen in het landschap door de wind geblazen rivierduinen.
Voor nog gesloten horecagelegenheid Het Wapen van Valburg staat de bushalte van buslijn 35. De bus brengt me naar Station Elst, vanwaar ik de trein naar Arnhem Centraal Station neem en waar ik overstap op de trein die via Utrecht Centraal Station naar Schiphol rijdt.
Conclusie over etappe 4 van het Pad van de Vrijheid van Herveld naar Valburg
Etappe 4 van het Pad van de Vrijheid is een leuke etappe met veel afwisseling tussen plaatsen, bossen, het recreatiemeer van Slijk-Ewijk. Minder vond ik het deel om onder de A50 langs te lopen en het deel langs Tielsestraat/A15 om in Valburg te komen. Onderweg kom ik wel langs een paar punten die de aandacht vragen:
- Landgoed Loenen
- Strandpark Slijk-Ewijk
- Huis De Mellard
- Vredespaal in Valburg
De omschrijving van deze punten lees je in de wandelgids van het Pad van de Vrijheid. Ik heb ze ook ingetekend op onderstaande kaart. Wat opvalt is dat bepaalde punten op de kaart in de wandelgids niet op de route liggen, zoals Moordakker, Manneneiland, de begraafplaats van Slijk-Ewijk met oorlogsgraven, het vliegveld en de conferentie van Valburg. Dit is mij tijdens eerdere etappes ook al opgevallen. Dit is de reden dat ik ze hier boven niet noem maar wel ingetekend heb in de kaart.
Mijn route
Wandelgids
In de wandelgids over het Pad van de Vrijheid staat de route beschreven. Daarnaast bevat de wandelgids heel veel achtergrondinformatie over de Tweede Wereldoorlog en de bijna honderd markante punten langs de route. Het zijn angstige, heldhaftige en soms bizarre verhalen die de periode 1940-1945 tastbaar maken. Om de route te kunnen volgen heb je de routebeschrijving uit de wandelgids nodig. De wandelingen zijn niet gemarkeerd maar met behulp van de routebeschrijving in deze wandelgids en eventueel het GPX-bestand van je gekozen wandeling die je kunt vinden op de website van het Pad van de Vrijheid kun je niet verdwalen.
Praktische informatie
Afstand van etappe 4 van het Pad van de Vrijheid
Etappe 4 van het Pad van de Vrijheid loopt van Herveld naar Valburg. De afstand van deze vierde etappe is 12 kilometer. De route loopt deels over asfaltwegen en deels onverhard.
Bereikbaarheid van etappe 4 van het Pad van de Vrijheid
Ik reis vanaf Schiphol met de rechtstreekse trein naar Arnhem Centraal Station. Daar stap ik over op de trein van Arriva naar Station Zetten-Andelst en vervolgens neem ik buslijn 35 van Breng naar bushalte Stenenkamerstraat in Herveld.
Vanuit Valburg, halte Kerkplein, neem ik ook buslijn 35 van Breng naar Station Elst. Vanaf Station Elst neem ik de trein naar Arnhem Centraal Station. Je kunt in Elst kiezen tussen Arriva en NS als vervoerder. Vanaf Arnhem Centraal Station neem ik de rechtstreekse trein naar Schiphol. Vanaf Schiphol neem ik de bus naar mijn woonplaats.
Let bij het overstappen van de NS trein in Arnhem naar de trein van Arriva v.v. er op dat je bij de NS moet uitchecken en in moet checken bij Arriva en andersom. De palen staan op de perrons of bij de uitgang van het station.
Horeca onderweg
Onderweg kom ik langs verschillende horecagelegenheden. Een leuke plek voor een pauze is De Pannekoekenbakker Valburgsestraat 22, 6677 PC Slijk-Ewijk.
Bij de bushalte in Valburg is Het Wapen van Valburg, Tielsestraat 69, 6675 AC Valburg, gevestigd. Dit restaurant is alleen op donderdag t/m zondag vanaf 17.00 uur geopend.
Overnachten onderweg
In Herveld, in Slijk-Ewijk en in Valburg en omgeving zijn verschillende accommodaties waar je kunt overnachten, zoals bijvoorbeeld Landgoed Loenen, een B&B waar je tijdens deze etappe langs loopt.
Onderweg zijn er ook genoeg natuurhuisjes in Herveld, Slijk-Ewijk en in Valburg en omgeving te boeken waar je in de natuur kunt uitrusten van je wandeling. De natuurhuisjes liggen vaak diep verscholen in de bossen.
Pad van de Vrijheid : overzicht etappes
Het Pad van de Vrijheid is een mooie wandelroute van ongeveer 150 kilometer rondom Wageningen. Het Pad van de Vrijheid telt 13 etappes. Je loopt over de beboste hellingen van de Utrechtse Heuvelrug en de Veluwe, en door de afwisselende landschappen van de Betuwe en de Gelderse Vallei.
Deze indrukwekkende wandelroute biedt jou de mogelijkheid om al wandelend, vrijheid te herdenken, te beseffen en te beleven. In 2025 vieren we 80 jaar bevrijding, iets wat niet vanzelfsprekend is.
In de wandelgids staat heel veel aan achtergrondinformatie over de Tweede Wereldoorlog en bijna honderd markante punten langs de route die de angstige, heldhaftige en soms bizarre verhalen die de periode 1940-1945 tastbaar maken.
De volledige route van het Pad van de Vrijheid staat op de website van Pad van de Vrijheid. Ik volg het Pad van de Vrijheid van de wandelgids en vooral ook via de GPS op mijn telefoon. Er zijn GEEN markeringen onderweg. Er is per etappe een podcast gemaakt. Deze kun je vinden op de website van Pad van de Vrijheid.
Heb jij wel eens een etappe van het Pad van de Vrijheid gelopen? Wat vond je er van? Heb je een andere aanbeveling voor een lange-afstandswandeling?
Meer lezen
Tips voor je reis naar de provincie Gelderland
