In het Levend Paarden Museum in Amsterdam wordt het verhaal van de wereld van het paard verteld. In het museum leer je over de paardenhouderij, de (klassieke) paardrijdkunst en de historie van deze stadsmanege. Je ziet het kantoor van de directeur, de kleedkamer van de ruiters en het foyer waar je koffie kunt drinken. Vanaf het balkon heb je een mooi uitzicht over de rijhal.
Levend Paarden Museum / Hollandsche Manege
De Hollandsche Manege in Amsterdam is de oudste rijschool van Nederland. De Hollandsche Manege is de laatste stadsmanege in Europa.
Het Levend Paarden Museum vind je achter de statige poort aan de Vondelstraat naast het Vondelpark in Amsterdam.
Er worden nog altijd paardrijlessen gegeven in de Hollansche Manege.
De paarden beschikken over ruime, lichte boxen waarin ze zich vrij kunnen bewegen. Ook worden de paarden regelmatig losgelaten in de rijbanen. De eigenaren van de manege hebben in de kop van Noord-Holland een groot weiland waar de paarden regelmatig heen gaan om te grazen. De paarden gaan elke zomer twee weken met vakantie en in de herfst lopen ze een extra week op het land.
Geschiedenis van het Levend Paarden Museum
De geschiedenis van de Hollandsche Manege gaat terug naar het jaar 1744. Het gebouw dat er nu staat werd in 1882 gebouwd. Het is een rijksmonument. De Hollandsche Manege werd gebouwd naar voorbeeld van de Spaanse rijschool in Wenen.
In de Hollandsche Manege leren mensen met geld en de leden van het koninklijk huis paardrijden.
De Hollandsche Manege (ook wel Piqueursschool of Koninklijke Rijschool geheten) werd in 1744 gebouwd op de hoek van de Lijnbaansgracht en de Leidsegracht. Het gebouw had toen stallen voor 60 paarden en een pikeurswoning. Wolfgang Amadeus Mozart en zijn zusje hebben in 1766 een concert gegeven in de bovenzaal van de woning.
In 1881 werd het gebouw afgebroken. Dit gebeurde omdat de Leidsegracht werd doorgetrokken naar de Singelgracht. De Hollandsche Manege werd herbouwd aan de Vondelstraat 140, op de plek waar nu nog altijd het neoclassicistische gebouw staat. Het gebouw werd ontworpen door bouwmeester A.L. van Gendt. Hij heeft ook het Concertgebouw en het dak van Station Amsterdam Centraal ontworpen. Het interieur kenmerkt zich door de ijzeren dakkap en de balustrades in het hoofdgebouw en de overkapping van de doorgang van de vestibule naar het hoofdgebouw. De dakconstructies zijn gemaakt van gietijzer. Ze zijn helemaal met moeren en bouten in elkaar gezet. Elke boog rust op twee gietijzeren kolommen. Elke kolom is dubbel geheid.
In 1889 werd de Hollandsche Manege uitgebreid naar de Overtoom. Ook dit deel is ontworpen door A.L. van Gendt. Het koetshuis werd toen gebouwd. Deze uitbreiding kun je niet meer zien, want het is in 1969 illegaal gesloopt.
Begin jaren 1970 dreigde het gebouw te worden gesloopt. Men wilde het gebouw afbreken en een nieuwe manege in het Amsterdamse Bos bouwen. De sloop werd na heftige protesten afgeblazen. In 1986 werd het gebouw volledig gerestaureerd.
In oktober 2014 werd het Levend Paardenmuseum geopend in de Hollandsche Manege. Het zogenaamde rijden in dameszadel in de Vondelcarrousel werd in 2015 op de Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed Nederland geplaatst.
Wat is er te zien in het Levend Paarden Museum
In het Levend Paarden Museum in Amsterdam kom je alles te weten over de geschiedenis, de ruiters en de paarden van de Hollandsche Manege.
Er staan 35 paarden en 15 pony’s in de Hollandsche Manege. Er zijn twee rijbanen en stallen voor 50 paarden. De meeste manegepaarden zijn wit.
In het Levend Paarden Museum hangt op meerdere plekken hippische kunst.
In het museum zijn 13 antieke dameszadels te zien. Deze zadels worden wekelijks gebruikt door de carrouselgroep.
Er zijn meerdere ruimtes die je tijdens je ronde door het museum kunt zien:
- Ruiterkamer
- Kantoor van de directeur
- Rijhal
- Amazonekamer
- Historische stallen
- Poetsplaats
- Foyer
De Hollandsche Manege is het belangrijkste onderdeel van de museale collectie. Daarnaast zijn er verhaal ondersteunende voorwerpen door de tijd heen verzameld zoals historische rijaccessoires en historische afbeeldingen.
Het Levend Paardenmuseum verzameld nog altijd voorwerpen zoals:
- Historische rij-accessoires
- Historische afbeeldingen (foto’s, prenten en andere archivalia)
- Verhaal-ondersteunende voorwerpen uit ‘de wereld van het paard’, ‘klassieke rijkunst’ en ‘de paardenhouderij’
Praktische informatie
Overige informatie
- Op de Hollandsche Manege worden reguliere rijlessen.
- In het foyer boven kun je genieten van een kop koffie/thee en iets lekkers.
- Er worden verschillende activiteiten georganiseerd.
- Het museum geeft geregeld demonstraties van ruiters in kostuum en vrouwen in prachtige jurken die zijlings in het zadel paardrijden.
- Bij het Levend Paarden Museum kun je zelf in een dameszadel rijden, een cursus opzadelen volgen of een chique high tea boeken.
- Er zijn allerlei arrangementen beschikbaar. Zo kun je in het museum een kinderfeestje, inclusief speurtocht, rijles en eten en drinken, boeken.
- Op de 1e of 3e zondag van de maand geeft de Vondel Carrousel groep een demonstratie. Zij geven een show op muziek en in traditionele kleding. De dames in jurk en in het dameszadel. Na afloop mag je zelf een rondje proberen.
- Voor kinderen is er een speurtocht door de manege te koop voor € 3,–.
- Het Levend Paarden Museum is toegankelijk voor mindervaliden. Er is een lift en toilet voor mindervaliden aanwezig. De benedenverdieping is geheel gelijkvloers.
Bereikbaarheid
Auto
Vanaf de A10 neem je de afslag S106, richting Centrum/Oud West. Betaald parkeren kan in de Vondelstraat. Je kunt je auto ook parkeren in de Parkeergarage Byzantium Amsterdam (Tesselschadestraat 1G) of in Parkeergarage Museumplein Amsterdam (Van Baerlestraat 33B). Let op: de parkeertarieven in dit deel van Amsterdam zijn hoog.
Openbaar vervoer
Het Levend Paarden Museum is goed bereikbaar met het openbaar vervoer. Tramlijnen 12, 1 en 3 stoppen in de buurt van het Levend Paarden Museum. Tram 12 stopt bij de halte Leidseplein. Vanaf hier is het ongeveer 10 minuten lopen. Tram 1 stopt bij de halte 1e Con. Huygensstraat. Vanaf hier is het 3 minuten lopen naar de ingang van het museum. Tram 3 stopt bij de halte Overtoom. Vanaf deze halte loop je in ongeveer 5 minuten naar het museum.
Openingstijden
Maandag: gesloten.
Dinsdag t/m zondag: 11.00 tot 17.00 uur.
Gesloten op : Koningsdag, Pinksteren en Nieuwjaarsdag.
Entree
Volwassenen: € 12,50 per persoon. Het tarief geldt ook voor de Carrousel show.
Kinderen 3 t/m 12 jaar: € 8,– per persoon. Het tarief geldt ook voor de Carrousel show.
Kinderen tot 3 jaar: gratis.
Museumkaarthouders: gratis.
(Prijzen zijn van 2026).
Adres
Levend Paarden Museum / Hollandsche Manege
Vondelstraat 140
1054 GT Amsterdam
Website
Sociale media
Heb jij nog een goede museumtip? Laat het me weten.
Meer lezen
Boeken over Amsterdam
Wil je nog meer voorpret of je verdiepen in Amsterdam? Dan kan ik je de onderstaande reisgidsen aanraden:
Tips voor je reis naar Amsterdam
