Oudste wandelroute van Nederland etappe 5 : Den Dolder - Zeist

Dit is mijn verslag van etappe 5 van de oudste wandelroute van Nederland van Den Dolder naar Zeist. Net als de vorige etappes heb ik deze etappe ook opgedeeld in meerdere etappes. Bij de ANWB noemen ze dit de 2e etappe. Het eerste deel van deze etappe loopt van Hilversum NS naar Den Dolder en het tweede deel van deze tweede etappe loopt van Den Dolder naar Zeist. De ANWB noemt dit één etappe. De afstand van deze etappe is dan 25 kilometer, veel te ver voor mij. Het deel van Hilversum naar Den Dolder is 17,7 kilometer, deze etappe van Den Dolder naar Zeist is ruim 8 kilometer. Ik heb mijn eigen indeling van etappes gemaakt, dit omdat 25-30 kilometer voor mij niet haalbaar is. Ik wandel etappe voor etappe.

Veel plezier bij het lezen van en het bekijken van de foto’s in deze blog over de etappe 5 van de oudste wandelroute van Nederland.

Oudste wandelroute van Nederland etappe 5 : Den Dolder – Zeist

Den Dolder

Deze vijfde etappe begint op het station van Den Dolder. Met de trein reis ik via Utrecht Centraal naar Den Dolder.

Vanaf het station van Den Dolder loop ik verder waar de vierde etappe eindigde. Ik loop door de winkelstraat. In de bermen bloeien boshyacinten en tulpen. Een mooi gezicht. Ik loop door de zuidelijke buitenwijk van Den Dolder. Langs de weg staan veel grote villa’s. Bij de Reelaan sla ik rechtsaf. Dit hoort Bosch en Duin.

Bossen rondom Bosch en Duin

In Bosch en Duin staan grote villa’s grote, parkachtige tuinen met lange oprijlanen. Soms zie je de villa niet eens omdat de oprijlaan zo lang is en soms zijn de massieve elektronische hekken zo neergezet dat ik ook geen glimp van een villa kan opvangen. Andere hekken zijn opengewerkt waardoor ik wel iets van de weelde hier zie. Hier woont groot geld.

Ik wandel door een bosrijke, rustige omgeving. Ik kom bijna niemand tegen. De Reelaan wordt verderop de Taveernelaan.

Op kruising aan het eind van de Taveernelaan bij HFSLG Bar & Bistro sla ik rechtsaf de Vossenlaan in. Ik sla vervolgens de Dennenweg in en loop dit mooie pad met de bocht mee naar rechts en links tot na de tennisbanen. Hier sla ik linksaf het fietspad op. Dit is de Oude Spoorbaan. De oude spoorbaan is een mooi smal pad door het bos. Het is een deel van de treinverbinding tussen Bilthoven en Zeist. Dit deel werd in de Tweede Wereldoorlog opgebroken. Aan beide kanten van het pad liggen huizen die bij Huis ter Heide horen.

Het verharde pad gaat op een gegeven moment over in een onverhard bospad. Wat een rust hier. Ik loop het bospad uit tot ik bij de grote, hele drukke weg ben. Ik steek de Amersfoortseweg/N237 over. Gelukkig is het hier relatief rustig als ik er loop. Er zijn geen stoplichten voor de voetgangers. Aan de overkant loop ik achter een bedrijventerrein en woonwijk langs. Via een viaduct over de snelweg loop ik Zeist binnen. Het pad komt uit op het bedrijventerrein in Zeist.

Zeist

Via het bedrijventerrein van Zeist kom ik uit op de chique Boulevard waar ook weer grote villa’s staan. Zeist is begonnen als een verzameling van buitenhuizen van rijke stedelingen, dit is nog goed te zien. Via de Slotlaan kom ik uit in het centrum van Zeist met zijn vele winkels. Na het winkelgebied ligt rechts het Walkartpark. De route loopt niet door het park, maar ik loop er wel door heen. Het Walkartpark is ruim 2 hectare groot. Het park is aangelegd in late landschapsstijl. Dit is weer een buitenplaats. De buitenplaats werd in 1824 aangekocht als zomerverblijf voor de Amsterdamse rentenier Godfried Leonard Walkart. Vandaar de naam. In 1904 werd het een stadspark en wandelpark. Ik zie in het park mooie kunstwerken en bankjes. Voor de kinderen zijn er speeltoestellen.

Na het park staat het prachtige stadhuis van Zeist.

Ik loop verder dan het officiële eindpunt van deze route. Dat is de Eerste Dorpstraat bij bushalte Het Rond. Links en rechts staan nog meer kunstwerken. De Slotlaan gaat over in de Nassau Odiklaan. Een laan die uitkomt bij Slot Zeist. Tot aan de hekken van het Slot mogen auto’s rijden die net voor het hek alleen naar links mogen.

Voor ik de Nassau Odiklaan oploop is aan de rechterkant het Museum Het Hernhutter Huis. Ik heb dit museum niet bezocht. Het museum vertelt de geschiedenis van de Evangelische Broedergemeente en het Zeister Zendingsgenootschap. Museum Het Hernhutter Huis is van dinsdag t/m zondag geopend van 14.00 tot 17.00 uur. De entree bedraagt € 3,– per persoon, kinderen zijn gratis. Museumkaart is niet geldig in Museum Het Hernhutter Huis.

Slot Zeist

Links en rechts van de Nassau Odiklaan staan bijzondere gebouwen. Ik neem een kijkje op zowel het Zusterplein aan de rechterkant als het Broederplein aan de linkerkant. In een van de gebouwen aan het Broederplein is de Huisartsopleiding Utrecht gevestigd.

Dit is het terrein van de gemeenschap van de Hernhutters (Evangelisch Broederschap). De Hernhutters een religieuze, protestantse groepering die rond 1750 naar Zeist kwam en zich rond het slot vestigde. De Hernhutters zijn wars van dogmatische standpunten en leggen de klemtoon op de navolging van Jezus. De stichter Von Zinzendorff meende dat het oordeel van God niet in de toekomst ligt, maar dat het al over de mensen al uitgesproken was met Goede Vrijdag. Daarom mogen mensen vrij leven. De Hernhutters in Zeist bestonden vooral uit geloofsvluchtelingen uit Bohemen, Moravië en verschillende Europese landen die samen met rijke Amsterdamse kooplieden de gemeente hebben opgericht. De gemeenschap voorzag in het eigen onderhoud, waarbij de rijken de armen hielpen en er een bepaalde mate van gelijkheid bestond. Op het terrein van Slot Zeist verschenen na de stichting al snel allerlei ambachtelijke bedrijfjes, zoals een bierbrouwerij en een textielhandel, waaruit tenslotte een complete huisindustrie voortkwam. Aan beide kanten zijn achter de beide gebouwen twee godsakkers te bekijken. Op de begraafplaats zie ik kleine eenvoudige en gelijkvormige stenen. Gelijkvormig omdat alle mensen gelijk zijn voor God.

De kunstwerken aan beide kanten van de Nassau Odiklaan vallen op.

Aan het eind van de Nassau Odiklaan sta ik voor de hekken van Slot Zeist. Via de Orangerie, waar het relatief rustig is, loop ik naar beneden waar het VVV-kantoor gevestigd is. Hier kom ik er achter dat er in Zeist een beeldenroute is samengesteld met 47 kunstwerken vanaf het Walkartpark tot aan het park rondom Slot Zeist. Er liggen 3 kunstwerken net buiten dit gebied. Deze beeldenroute bestaat sinds 2015.

Slot Zeist is een slot uit de 17e eeuw. Het slot is omgeven door een Engels landschapspark en het Broeder- en Zusterplein. De eerste bewoner van Slot Zeist was Willem van Nassau, heer van Odijk en kleinzoon van prins Maurits. In 1745 werd Slot Zeist gekocht door de koopman Cornelis Schellinger. In 1746 schonk hij een gedeelte van het slot aan de hernhutters dat zou dienen als hun hoofdkwartier in Nederland. De hernhutters lieten voor het slot een Broeder- en Zusterplein aanleggen. In 1830 werd Jan Elias Huydecoper de nieuwe eigenaar. Hij gaf aan Jan David Zocher de opdracht om de achtertuin te ontwikkelen tot een landschapspark. Het barokke interieur werd aangepast aan de empirestijl die toen de mode was. De grote barokke muurschildering in het trappenhuis overleefde deze ingreep omdat die rechtstreeks op de muur was geschilderd. In 1924 werd het slot door de gemeente Zeist gekocht.
De stijlzalen van het slot zijn alleen tijdens rondleidingen te bezoeken. Toen ik hier was, was er geen rondleiding. Ik heb de slottuin met ook weer kunstwerken die opgenomen zijn in de beeldenroute en in het souterrain een tentoonstelling over de geschiedenis van het Slot bezocht. De Slottuin is openbaar toegankelijk tussen 09.00 en 17.00 uur.
Website

Na het rondje door de slottuin en een ontmoeting met een bruine rat die uit de bosjes schoot en vervolgens aan de andere kant van het pad tussen bladeren naar voedsel bleef zoeken, loop ik via de Nassau Odiklaan terug naar de Slotlaan.

Om de hoek staat de bushalte van lijn 50 naar Wageningen via Station Driebergen-Zeist. Die moet ik dus niet hebben. Wel zie ik voor het eerst een informatiebord over de Oudste wandelroute van Nederland en dan ook nog specifiek over de etappe van Zeist naar Doorn, de volgende etappe die ik ook weer in twee etappes splits.

Bij bushalte Het Rond, om de hoek bij het stadhuis, neem ik buslijn 50 van Syntus naar Utrecht Centraal. Vanaf Utrecht Centraal reis ik met de trein naar Schiphol. Met de bus reis is door naar mijn woonplaats.

Etappe 5 van de oudste wandelroute van Nederland van Den Dolder naar Zeist vond ik geen leuke etappe. Het slot van de etappe is leuk als je bij Slot Zeist arriveert, maar de wandeling door Zeist over het industrieterrein en het centrum vond ik niet leuk. Het eind van de etappe maakt veel goed met het Walkartpark en Slot Zeist met de tuinen.

Mijn route

Wandelgids

In het boekje ‘Te voet van Amsterdam naar Arnhem’ uit 1914 staat de oudste wandelroute van de ANWB beschreven: 150 kilometer van Station Amsterdam Muiderpoort, via het Gein naar het Gooi, Utrechtse Heuvelrug (Hilversum, Zeist, Maarn, Doorn, Amerongen), Rhenen, Wageningen, Heelsum, Oosterbeek en eindpunt Arnhem. Online heb ik een PDF bestand gevonden met het oorspronkelijke boekje van de Oudste wandelroute van Nederland.

Op de website van de ANWB kun je de routebeschrijving en de GPS-bestanden downloaden.

Praktische informatie

Afstand van etappe 5 van de oudste wandelroute van Nederland

De vijfde etappe van de oudste wandelroute van Nederland loopt van Den Dolder naar Zeist. De afstand van deze vijfde etappe is 8 kilometer als je niet doorloopt naar Slot Zeist en een wandeling in de tuinen en bij het slot maakt. De route loopt grotendeels over de verharde weg. Een stukje in het bos loop je onverhard.

Bereikbaarheid van etappe 5 van de oudste wandelroute van Nederland

Den Dolder is per trein bereikbaar via Utrecht Centraal Station of Amersfoort.

In Zeist neem je vanaf bushalte Het Rond bus 50 naar NS-station Utrecht of vanaf vanaf de Lageweg (parallel aan de Eerste Dorpsstraat) bus 50 naar NS-station Driebergen-Zeist.

Horeca onderweg

In Den Dolder en Zeist zijn genoeg horecagelegenheden gevestigd. Midden in het groen is een leuke break HFSLG in Bosch en Duin. Aan het eind van deze wandeling kun je genieten van een kop koffie/thee en huisgemaakt gebak in de Orangerie van Slot Zeist.

Overnachten onderweg

In Den Dolder en omgeving en Zeist zijn verschillende accommodaties waar je kunt overnachten.

Onderweg zijn er ook genoeg natuurhuisjes in Den Dolder en Zeist en omgeving te boeken waar je in de natuur kunt uitrusten van je wandeling. De natuurhuisjes liggen vaak diep verscholen in de bossen.

Oudste wandelroute van Nederland : overzicht etappes

De eerste bewegwijzerde wandelroute van Nederland werd in 1914 door de ANWB geopend. De tweede voorzitter van de ANWB, de heer Pos, kwam met het idee om een bewegwijzerde wandelroute dwars door Nederland te maken als promotie voor de ANWB. Het dagelijks bestuur plaatste in de Kampioen een vacature om het hele traject in kaart te brengen. Er waren maar liefst 242 sollicitanten. J.D.H. Beckering, kapitein van het Indische Leger, was degene die de route mocht uitwerken.

De wandelroute was bewegwijzerd met ruim zevenhonderd bordjes. Daarnaast stonden onderweg vier stenen informatiepanelen. Ook werd er een boekje met extra informatie en wandelkaarten uitgegeven. Het hele project kostte 3000 gulden. Op 26 mei 1914 werd deze wandelroute geopend. Het traject werd in 1951 geactualiseerd. In 2011 werd de oorspronkelijke route opnieuw in kaart gebracht. Ongeveer 80% van de wandelroute is nog steeds te lopen over dezelfde wegen en paden als toen. De overige 20 procent is niet meer af te leggen omdat het Nederland is veranderd.

De Oudste wandelroute van Nederland is door de ANWB verdeeld in zes etappes. De lengte van de etappes varieert van 21 tot 30 kilometer. De langste eerste etappe is 30 kilometer lang en is in twee deeletappes (1a+1b) verdeeld. De afstanden zijn voor mij te lang daarom heb ik mijn eigen etappe-indeling gemaakt. De route is vlak en voor ongeveer de helft verhard. Ik heb thuis de gratis ANWB Eropuit app gedownload om onderweg te kunnen navigeren mocht het nodig zijn.

De nummering van 1 t/m 6 heb ik in mijn versie niet aangehouden. De links in de blogs zullen verwijzen naar de oorspronkelijke indeling.

Heb jij wel eens een etappe van de Oudste wandelroute van Nederland gelopen? Wat vond je er van? Heb je een andere aanbeveling voor een lange-afstandswandeling?